จากลายทองเสาแปดเหลี่ยมศาลาวัดใหญ่สู่ “หีบพระธรรมลายทอง” “กลุ่มลูกหว้า” ต่อยอดงานปิดทองลายฉลุ

เก็บเกี่ยวประสบการณ์ผ่านการสร้างสรรค์ผลงาน“ปิดทองลายฉลุ”จำลองลวดลายเสาแปดเหลี่ยมภายในศาลาการเปรียญวัดใหญ่สุวรรณารามจนครบทั้ง12ลาย“กลุ่มลูกหว้า” เยาวชนเด็กเพชรบุรีผู้ทำหน้าที่สืบสานงานสกุลช่าง เมืองเพชรได้มีโอกาสร่วมกับครูช่างเมืองเพชรสร้างสรรค์ผลงานชิ้นใหม่“หีบพระธรรมปิดทองลายฉลุ”จำลองลวดลายหีบพระธรรมใบเก่าของวัดใหญ่สุวรรณารามทำขึ้นใหม่อีก1ใบโดยการสนับสนุนงบประมาณจากสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดเพชรบุรี

                หีบพระธรรมรูปทรงสี่เหลี่ยมจำนวน1ใบมีขนาดความยาว70เซนติเมตรกว้าง30เซนติเมตรสูง35เซนติเมตรเป็นผลงานการสร้างสรรค์ร่วมกันระหว่างเยาวชนลูกหว้ากับครูช่างเมืองเพชรโดยการสนับสนุนงบประมาณจากสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดเพชรบุรีจำลองหีบพระธรรมของเก่าวัดใหญ่สุวรรณารามด้วยเทคนิควิธีการ“ปิดทองลายฉลุ”เป็นการนำลวดลายโบราณจากหีบพระธรรมใบเก่าที่ใช้เทคนิคการเขียนลายรดน้ำทำการออกแบบปรับปรุงลวดลายให้เข้ากับเทคนิคการตอกลายกระดาษสร้างสรรค์เป็นหีบพระธรรมที่มีความงดงามจากฝีมือของเยาวชนคนรุ่นใหม่ที่นับวันภูมิปัญญางานช่างแขนงนี้น้อยคนนักที่จะสืบสาน

                น.ส.ภริตาบุตรเจียมใจหรือ“นัท”สมาชิกกลุ่มลูกหว้าช่างตอกกระดาษรุ่นใหม่ผู้สร้างสรรค์หีบพระธรรมลายทองกล่าวว่าเธอมีความสนใจในงานตอกกระดาษจึงได้เรียนรู้และฝึกฝนงานตอกกระดาษจากช่างพิทยาศิลปศรครูช่างตอกกระดาษสำนักวัดพระทรงจนกระทั่งเมื่อ2ปีที่ผ่านมากลุ่มลูกหว้าได้เข้ามาขอใช้พื้นที่ของวัดใหญ่สุวรรณารามเป็นแหล่งเรียนรู้งานสกุลช่างเมืองเพชรได้รับความอนุเคราะห์จากพระครูวัชรสุวรรณาทรหรือ“หลวงพ่อชุบ”เจ้าอาวาสวัดใหญ่ฯเจ้าคณะอำเภอเมืองเพชรบุรีให้ใช้สถานที่กุฏิสงฆ์หมู่เรือนไทยบริเวณหน้าวัดจัดตั้งเป็น“หอศิลป์สุวรรณาราม”เป็นสถานที่จัดกิจกรรมเรียนรู้และเผยแพร่งานสกุลช่างเมืองเพชรให้กับเด็กเยาวชนและประชาชนที่สนใจ

                จากการศึกษาศิลปกรรมงานช่างของวัดใหญ่สุวรรณารามพบว่าลวดลายบนต้นเสาแปดเหลี่ยมศาลาการเปรียญวัดใหญ่ฯซึ่งเป็นพระตำหนักเก่าในสมัยกรุงศรีอยุธยาที่สมเด็จพระสรรเพ็ชญที่8หรือ“พระเจ้าเสือ”ได้พระราชทานให้สมเด็จพระสังฆราช (แตงโม)ใช้เป็นศาลาการเปรียญของวัดใหญ่ฯปัจจุบันลวดลายบนต้นเสาค่อนข้างที่จะลบเลือนจึงมีแนวความคิดที่จะอนุรักษ์ลวดลายเสาแปดเหลี่ยมด้วยกรรมวิธีคัดลอกและทำซ้ำขึ้นใหม่ได้ปรึกษาครูช่างเมืองเพชรอาทิช่างมนูเนตรสุวรรณช่างวิเชียรเถาพันธ์ช่างธานินทร์ ชื่นใจช่างพิทยาศิลปศรและครูช่างอีกหลายคนทำการศึกษาลวดลายเสาศาลาพบว่ามีจำนวน 12 ต้นที่ลายไม่ซ้ำกันพร้อมทำการคัดลอกลวดลายบนเสามาจำลองไว้บนแผ่นไม้ด้วยวิธีการฉลุลายบนกระดาษลงรักและปิดด้วยแผ่นทองคำเปลวเรียกว่า“งานปิดทองลายฉลุ”มีสมาชิกกลุ่มลูกหว้า อาทิ น.ส.สุนิสา ประทุมเทือง น.ส.สุดาลักษณ์ บัวคลี่ น.ส.เนตรนภา รุ่มรวย น.ส.พัชราภรณ์ ทวีสุขมีส่วนร่วมในการลงรักและปิดทองคำเปลวจนแล้วเสร็จในการจำลองลวดลายเสาแปดเหลี่ยมจำนวน12แผ่นขณะนี้ได้จัดแสดงอยู่บริเวณภายในหอศิลป์ดังกล่าว

                ต่อมาทางสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดเพชรบุรีนำโดยนางกรรณิกาเอี้ยวสกุลรัตน์วัฒนธรรมจังหวัดเพชรบุรีได้เล็งเห็นคุณค่าและความสำคัญในการอนุรักษ์ภูมิปัญญางานสกุลช่างเมืองเพชรมอบหมายให้“กลุ่มลูกหว้า”ดำเนินการจัดทำ“หีบพระธรรมลายทอง”จำลองลวดลายหีบพระธรรมของเก่าที่เก็บรักษาอยู่ภายในศาลาการเปรียญวัดใหญ่สุวรรณารามที่มีลวดลายค่อนข้างจะลบเลือนหายไปมากโดยการมีส่วนร่วมของครูช่างเมืองเพชรอาทิช่างพิทยาศิลปศรช่างวิเชียรเถาพันธ์ช่างธานินทร์ชื่นใจช่างสมบัติพูลเกิดโดยมีน.ส.ภริตาบุตรเจียมใจหรือ“ช่างนัท”เป็นผู้ดำเนินการตอกลายกระดาษเช็ดรักและปิดทองคำเปลวทั้งหมด

                ภริตาบอกว่าลวดลายปิดทองหีบพระธรรมใบนี้เป็นลายเครือเถาใบไม้ดอกไม้ลวดลายค่อนข้างละเอียดกว่าลายเสาแปดเหลี่ยมศาลาการเปรียญวัดใหญ่ฯเนื่องจากต้นแบบเป็นภาพเขียนลายรดน้ำจึงขอให้ช่างธานินทร์ชื่นใจ หรือ“ช่างน้อง”ช่างเขียนลายรดน้ำเป็นผู้ออกแบบเติมแต่งลวดลายของเดิมที่ลบเลือนหายให้สมบูรณ์และปรับลายช่องไฟให้เหมาะสมกับเทคนิคการตอกกระดาษรวมถึงต้องสร้างเครื่องมือตอกกระดาษชุดใหม่เนื่องจากตัวลายของค่อนข้างเล็กและละเอียดใช้เวลาประมาณ3วันในการตอกกระดาษฉลุลายและใช้เวลาอีก4วันในการเช็ดรักและปิดแผ่นทองคำเปลวทั้งหมด3ด้าน (ด้านหน้าและด้านข้างอีก 2 ด้าน) ใช้ทองคำเปลวไปประมาณ 700 แผ่น

                “หีบพระธรรมใบนี้เป็นผลงานชิ้นแรกลวดลายที่ตอกก็เป็นลายใหม่จึงใช้เวลาในการทำความเข้าใจอยู่พอสมควรรวมถึงตัวลาย ค่อนข้างละเอียดกว่าลายเสาแปดเหลี่ยมจึงต้องใช้ความพิถีพิถันในการตอกลายเช็ดรักและปิดทองคำเปลวมีครูช่างธานินทร์ช่างวิเชียรให้คำแนะนำหลังจากนี้ช่างธานินทร์จะออกแบบลายด้านบนในส่วนของฝาหีบพระธรรมโดยจะออกแบบใหม่ให้มีความกลมกลืนกับลายของเดิมเมื่อเสร็จจะจัดแสดงโชว์พร้อมกับนิทรรศการตู้ลายรดน้ำภายในหอศิลป์สุวรรณาราม” น.ส.ภริตากล่าว

                นอกจากการจำลองหีบพระธรรมวัดใหญ่ฯขณะนี้ทางกลุ่มลูกหว้าร่วมกับช่างพิทยาศิลปศรทำการออกแบบลวดลายเสาศาลาการเปรียญของวัดขุนตรา ต.บ้านกุ่ม อ.เมืองเพชรบุรี นำลวดลายเสาศาลาการเปรียญวัดใหญ่สุวรรณารามใช้เป็นต้นแบบในการปิดทองฉลุลายเสาศาลาวัดขุนตราที่กำลังดำเนินการก่อสร้างอยู่ในขณะนี้นับเป็นอีกแนวทางหนึ่งในการสืบสานต่อยอดอนุรักษ์ลวดลายไทยของวัดใหญ่ฯและเทคนิควิธีการสร้างสรรค์งานปิดทองฉลุลายที่มีต้นแบบจากศาลาวัดใหญ่ฯนำมาพัฒนาและนำไปใช้ประโยชน์ควบคู่กับการอนุรักษ์ผลงานครูช่างสมัยอยุธยาให้ยังดำรงคงอยู่คู่กับเมืองเพชรบุรีสืบต่อไป.

error: ขอสงวนสิทธิ์ ในการคัดลอกบทความ !!