สังข์หางป้านลมเรือนไทยสกุลช่างบ้านสวนอัมพวาที่บ้านนาป่า

ได้แวะเวียนมาที่บ้านนาป่า (พื้นที่ของนายกฯประหยัด แสงหิรัญ อบต.ธงชัย) หลายครั้ง สังเกตเห็นบ้านพี่แป๊ะ-ประไพ นิลแดง ซึ่งเป็นบ้านเรือนไทยหลังหนึ่งใน “ตำนานเรือนไทย 8 หลัง” แห่งบ้านนาป่า ต.ธงชัย อ.เมือง จ.เพชรบุรี

            กล่าวคือเรือนไทยหลังนี้มีความแปลกแตกต่างไปจากกลุ่มบ้านเรือนไทย 8 หลัง ที่ชัดเจนคือส่วนของป้านลมหรือปั้นลม โดยเฉพาะเหงาของป้านลมหลังนี้มิใช่เหงาแบบหางแมงป่องที่เห็นคุ้นตากันทั่วไป แต่เป็นเหงาฉลุลายคล้ายลายเครือเถา

นายเผียน-นางประไพ นิลแดงและครอบครัว เจ้าของบ้านทรงไทยป้านลมฉลุลาย (สังข์) ที่บ้านนาป่า

            ได้สนทนากับพี่ประไพ นิลแดง (สกุลเดิม เกตุสุวรรณ) อายุ 65 ปี เจ้าของเรือนไทยทำให้ทราบว่า เรือนหลังนี้เดิมปลูกที่บางจากห่างจากบ้านนาป่าราว 1 กิโลเมตร “พี่ประไพ” บอกกับผมว่าเกิดในบ้านหลังนี้ พ่อพล เกตุสุวรรณ เล่าให้ฟังว่า ย้อนกลับไปสมัยพ่อยังหนุ่ม ๆได้รู้จักกับคนบ้านสวน (อัมพวา) บอกขายบ้านจึงไปซื้อมา แล้วมาปลูกที่ริมคลองบางจากเขตติดต่อบ้านนาป่า ภายหลัง “พี่ประไพ” มาเป็นสะใภ้คนในตระกูลเรือนไทย 8 หลังบ้านนาป่า เมื่อพ่อพล เกตุสุวรรณ อายุมากแล้วท่านย้ายมาอยู่ที่บ้านนาป่าด้วยจึงได้รื้อบ้านเดิมหลังที่พ่อซื้อมาจากบ้านสวนนี้มาปรุงใหม่แล้วนำมาปลูกแทรกในกลุ่มเรือนไทย 8 หลัง บ้านนาป่า เมื่อราว 10 ปี ที่ผ่านมา

นายพล เกตุสุวรรณ
(พ.ศ. 2460 – พ.ศ. 2543)
ผู้ซื้อเรือนไทยหลังนี้มาจากบ้านสวนอัมพวา

            สำหรับเหงาลายฉลุที่หางป้านลมเรือนไทยที่ พ่อพล เกตุสุวรรณ

ซื้อมาจากบ้านสวนอัมพวาพ่อเรียกของพ่อว่า “สังข์” เป็นสิ่งมงคล

ส่วนช่างที่มาปรุงบ้านทรงไทยเรียกว่า “กระต่ายหมอบ”

การมองในทัศนะของผม ทำให้นึกถึง สุภาษิตฝรั่ง

“beautiful is in the eyes by the holder” ความสวยงามขึ้นอยู่กับจักษุญาณของผู้มอง

พ่อพล เกตุสุวรรณท่านเป็นพี่ชายแท้ ๆ

ของ พระครูชินวัชรวิสุทธิ์ (หลวงพ่อเพิ่ม) อดีตเจ้าอาวาสวัดแก่นเหล็ก

สำหรับเรือนไทยที่มี “สังข์หางป้านลม” แห่งบ้านนาป่าหลังนี้ ปฏิเสธมิได้ว่าเป็นฝีมือสกุลช่างบ้านสวนอัมพวา เมื่อได้สำรวจดูบนเรือนฝาเรือนเป็นฝาสำรวจ (กรุจาก) ส่วนห้องเป็นฝากระดานหรือฝาปะกน สัดส่วนภายนอกมีโครงสร้างรูปทรงต่างจากเรือนไทยสกุลช่างเพชรบุรี และต่างจากเรือนไทย 8 หลังบ้านนาป่า เช่นหน้าจั่วทรงป้ายผายออกและเตี้ย ต่างจากหน้าจั่วสกุลช่างเพชรบุรีที่นิยมจั่วทรงจอมแห โดยเฉพาะหางป้านลมลายฉลุที่เรียกว่าเหงา มิใช่อัตลักษณ์ของช่างเรือนไทยเพชรบุรี เข้าใจว่าน่าจะเป็นเอกลักษณ์สกุลช่างบ้านสวนอัมพวา ซึ่งเป็นช่างเชื้อสายจีน ที่นิยมแกะฉลุลาย

            อย่างไรก็ตามคุณค่าของสถาปัตยกรรมเรือนไทยสามารถอยู่ร่วมกันได้กับทุกสกุลช่างอย่างไม่ขัดเขิน และนี่คือคุณค่าอีกประการหนึ่งในตำนานเรือนไทย 8 หลัง แห่งบ้านนาป่า (อบต.ธงชัย)

error: ขอสงวนสิทธิ์ ในการคัดลอกบทความ !!