หางเลขของช่างเมืองเพชร

แสนประเสริฐ ปานเนียม

                หางเลข หมายถึง – น. เครื่องหมายย่อแทนตัวเลขสําหรับทําเลขอย่างเก่า
                                                – (ปาก) เลขท้ายสลากกินแบ่งที่ได้รางวัล
                                                – โดยปริยายหมายถึงพลอยถูกผู้ใหญ่ดุหรือตำหนิไปด้วย เช่น หัวหน้าถูกผู้ใหญ่ดุ ลูกน้องก็เลยพลอยถูกหางเลขไปด้วย
                ตามความหมายแรก หางเลขจึงหมายถึงเครื่องหมายย่อแทนตัวเลขซึ่งในที่นี้คือเลขแบบไทย ตัดเอามาเฉพาะส่วน “หาง” หรือใกล้เคียง แล้วหมายรู้กันในหมู่ผู้ใช้ว่าแทนตัวเลขใด จุดประสงค์ก็เพื่อใช้ในการคิดคำนวณ บวก ลบ คูณ หาร ตัวเลข เพื่อหาผลลัพธ์


หางเลขที่หอระฆังวัดชีว์ประเสริฐ ระบุปีสร้าง พ.ศ. ๒๔๗๙

                ยังไม่ทราบวัตถุประสงค์ที่แท้จริงในการคิดหางเลขขึ้นมาใช้ แต่ถ้าดูจากลักษณะการใช้งาน คิดว่าเพื่อความสะดวกรวดเร็วในการเขียนและคิดเลข เพราะเขียนเลขไทยเต็มตัวน่าจะช้ากว่า
                ส่วนความหมายที่สองและสามก็ตามที่ปรากฏอย่างพจนานุกรมให้ไว้
                เหตุที่หยิบเอาเรื่องหางเลขมาเล่าก็เพราะ นึกขึ้นได้ว่าสักสองสามปีมาแล้ว พี่เอียด นิพัทธ์พร เพ็งแก้ว
เคยถามถึงเรื่องหางเลข ที่ช่างเพชรบุรีในยุครัชกาลที่ ๕ ถึงรัชกาลที่ ๗ ชอบใส่ไว้ในงานช่างของตนเพื่อระบุปี พ.ศ.ที่สร้างงาน เช่นที่ ฐานพระประธานในโบสถ์วัดเกาะ หอระฆังวัดชีว์ประเสริฐ
                พี่เอียดถามว่าเคยเห็นเอกสารที่ไหนระบุหางเลขครบจำนวนทั้ง ๑๐ ตัวบ้าง ตอนนั้นนึกขึ้นมาได้ว่า เคยเห็นในท้ายสมุดตำรายาที่วัดชีว์ประเสริฐ มีจดไว้ แต่จำไม่ได้ว่าตัวไหนเป็นตัวไหนบ้าง ยังได้เคยถ่ายภาพไว้ ถ้าเจอแล้วจะหาภาพส่งให้ แต่ที่สุดก็หาภาพไม่เจอเพราะจำไม่ได้ว่าเก็บไว้ในไฟล์ไหน
                ไม่นานจากนั้น พี่ไก่ ผศ.ดร.อภิลักษณ์ เกษมผลกูล แห่งมหาวิทยาลัยมหิดล ก็ส่งข้อมูลมาว่า ที่พี่เอียดถามถึงหางเลขนั้น มีกล่าวถึงในตำราโหราศาสตร์ เป็นตำราคำนวนชะตาจากหางเลข
                แล้วเรื่องก็ล่วงเลยไปประมาณสองปี


หางเลขจดไว้ท้ายสมุดข่อยวัดชีว์ประเสริฐ ลายมือ ฉลวย เชยสุวรรณ์

                ต่อมามีเหตุต้องค้นของจากลังที่เก็บของซึ่งไม่ได้ใช้ในชีวิตประจำวันแล้ว ปรากฏว่าเจอโทรศัพท์มือถือสมาร์ทโฟนเครื่องแรกในชีวิต ยี่ห้อ LAVA ราคาพันสองร้อยบาท ที่เคยใช้เมื่อหลายปีก่อนโน้น
                นึกขึ้นได้ว่าลองเปิดดูสักทีเผื่อจะเจอรูปอะไรที่จะใช้งานได้ กว่าจะเปิดได้ก็เล่นเอาวุ่นไปหลายรอบ เพราะโทรศัพท์คุณภาพน้อยนิดและไม่ได้ใช้มานาน ระบบก็รวนไป
                แต่แล้วก็ไม่ผิดหวัง ภาพหางเลขท้ายสมุดข่อยของวัดชีว์ประเสริฐ อยู่ในนี้นี่เอง มัวหาจากในคอมพิวเตอร์เสียตั้งนาน
                จึงได้เลขครบทั้ง ๑๐ ตัวเลย แถมมีตัวอย่างเลข ๒ หลัก ตัวอย่าง พ.ศ.อีกสองปี คือ ปี ๒๔๙๐ และ ๒๔๗๙ ซึ่งพ.ศ.๒๔๗๙ นี้ ตรงกับปีสร้างที่ปรากฏอยู่บนหอระฆังของวัดชีว์ประเสริฐ


หางเลขจดไว้ท้ายสมุดข่อยวัดชีว์ประเสริฐ ลายมือ ฉลวย เชยสุวรรณ์

                หอระฆังหลังนี้ออกแบบและควบคุมการก่อสร้างโดย ช่างเล้ง เชยสุวรรณ์ บ้านท่าสรง ช่างคนสำคัญของสำนักวัดเกาะ

                สอดคล้องกับลายมือที่ลงชื่อผู้เขียนข้อความเกี่ยวกับหางเลขในท้ายสมุด คือ ฉลวย เชยสุวรรณ์

                อาจจะเป็นว่า มีพระหรือคนในวัดสงสัยเกี่ยวกับตัวเลขบนหอระฆังว่าจะอ่านว่าอย่างไร ไปขอให้นายฉลวย ซึ่งรู้จัก “หางเลข” ช่วยเขียนอธิบายให้ว่าตัวไหนเป็นตัวไหน นายฉลวยจึงได้จดมาให้ พร้อมลงชื่อไว้เป็นหลักฐานอย่างที่เห็น

                นายฉลวยท่านนี้ อ.ฐานิสร์ พรรณรายน์ โรงเรียนวัดจันทราวาส (ศุขประสารราษฎร์) สอบถามให้แล้วได้ข้อมูลว่าเป็นญาติกับช่างเล้ง เชยสุวรรณ์ ครับ

บอกเล่าเก้าสิบ

error: ขอสงวนสิทธิ์ ในการคัดลอกบทความ !!